ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ

Το Ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα. Η επίσημη ενημέρωση

Ας συνδεθούμε με το δικτυακό τόπο του Υπουργείου Παιδείας.

Το όνομα της αρχικής ιστοσελίδας είναι www.ypepth.gr. Ταιριάζει με τη συντομογραφία του πλήρους ονόματος του Υπουργείου που είναι Υπ.Ε.Π.Θ. (Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων).

Οι πληροφορίες που μπορούμε να βρούμε για την οργάνωση του εκπαιδευτικού μας συστήματος βρίσκονται στην ιστοσελίδα http://www.ypepth.gr/el_ec_page2085.htm .

Ας δούμε το σχεδιάγραμμα της οργάνωσης του εκπαιδευτικού μας συστήματος (που βρίσκεται και στη «Βιβλιοθήκη» της εφαρμογής). Φαίνεται αρκετά πολύπλοκο. Ας το απλοποιήσουμε.

Στο σχήμα που ακολουθεί έχουν συγκεντρωθεί οι βασικές πληροφορίες για το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα.

Το Νηπιαγωγείο δεν είναι υποχρεωτικό, αλλά πηγαίνουν τα περισσότερα παιδιά.

Εκτός από το συνηθισμένο Δημοτικό Σχολείο που οι περισσότεροι γνωρίζουμε, υπάρχουν και τα Ειδικά Σχολεία, προσαρμοσμένα στις ανάγκες που έχουν τα άτομα με αναπηρίες (ΑμεΑ). Ίσως έχετε ακούσει ότι τα άτομα αυτά μέχρι πριν λίγο καιρό αποκαλούνταν Άτομα με Ειδικές Ανάγκες (ΑΜΕΑ). Πράγματι τα παιδιά αυτά που έχουν φυσικά τα ίδια δικαιώματα όπως όλοι, έχουν ανάγκη από ειδικότερη φροντίδα που μπορούν να τους την προσφέρουν τα ειδικά σχολεία.

Η υποχρεωτική εκπαίδευση είναι εννιάχρονη (Δημοτικό και Γυμνάσιο) και όλοι οι γονείς είναι υποχρεωμένοι να στέλνουν τα παιδιά τους στο σχολείο. Το Λύκειο δεν είναι υποχρεωτικό, αλλά το παρακολουθούν τα περισσότερα παιδιά.

Υπάρχουν τα Μουσικά και τα Αθλητικά Γυμνάσια και Λύκεια, όπου οι μαθητές που έχουν ιδιαίτερα προσόντα, ασχολούνται αντίστοιχα περισσότερο και ειδικότερα με τη μουσική ή τον αθλητισμό.

Μετά το Γυμνάσιο οι μαθητές μπορούν να επιλέξουν είτε να πάνε στο Ενιαίο Λύκειο, είτε να ακολουθήσουν το Τ.Ε.Ε (Τεχνικό και Επαγγελματικό Εκπαιδευτήριο), όπου εκτός από τα γενικά μαθήματα, θα πάρουν και ειδικές επαγγελματικές γνώσεις.

Υπάρχουν ακόμη τα Εσπερινά Γυμνάσια, Λύκεια και ΤΕΕ για την εκπαίδευση των μαθητών που εργάζονται κατά τη διάρκεια της ημέρας. Πολλοί μαθητές των Εσπερινών σχολείων είναι μεγαλύτερης ηλικίας από τους αντίστοιχους μαθητές των ημερήσιων σχολείων.

Τα τελευταία χρόνια λειτουργούν και τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας. Σε αυτά φοιτούν ενήλικοι οι οποίοι δεν έχουν απολυτήριο Γυμνασίου και επιθυμούν να ολοκληρώσουν την υποχρεωτική εκπαίδευση που περιλαμβάνει το Δημοτικό σχολείο και το Γυμνάσιο.

Μετά το Λύκειο υπάρχουν τα Α.Ε.Ι (Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, όπως τα Πανεπιστήμια και τα Πολυτεχνεία) και τα Α.Τ.Ε.Ι (Ανώτατα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα). Αυτά τα ιδρύματα αποτελούν την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση στη χώρα μας.

Στο εκπαιδευτικό σύστημά μας διακρίνουμε τρεις βαθμίδες:

• την Πρωτοβάθμια (Νηπιαγωγείο και Δημοτικό)

• τη Δευτεροβάθμια (Γυμνάσιο, Λύκειο και ΤΕΕ)

Επαγγελματικός προσανατολισμός και δια βίου εκπαίδευση

Πολλές φορές λέμε πως θέλουμε όταν μεγαλώσουμε να ασκήσουμε κάποιο επάγγελμα. Συχνά αλλάζουμε προτίμηση, ανάλογα με νέες εμπειρίες που αποκτάμε. Στην πραγματικότητα είναι ακόμη νωρίς να διαλέξουμε το επάγγελμα που θα ακολουθήσουμε.

Το επάγγελμα που θα ασκήσουμε, καλύτερα θα είναι αυτό που ταιριάζει με τις επιθυμίες, τα ενδιαφέροντα, τις ιδιαίτερες κλίσεις, τις αξίες μας, τις δυνατότητές μας να το ασκήσουμε με επιτυχία και ικανοποίηση, τις προοπτικές εξέλιξης που θα έχει με την πάροδο του χρόνου. Ας μη ξεχνάμε ότι αρκετές από τις ώρες κάθε μέρας θα ασχολούμαστε με αυτό και θα είναι καλύτερα να μας προσφέρει ικανοποίηση και να μην είναι μόνο ένας κοπιαστικός τρόπος για να αποκτήσουμε χρήματα. Μερικές φορές όμως υπάρχουν παράγοντες, όπως οικογενειακά και οικονομικά προβλήματα, περιοριαμοί από το κοινωνικό και το πολιτισμικό περιβάλλον στο οποίο ζούμε, που επηρράζουν την επιλογή του επαγγέλματός μας.

Στο Γυμνάσιο και το Λύκειο με το μάθημα του «Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού» και τα Κέντρα Επαγγελματικού Προσανατολισμού που λειτουργούν τα τελευταία χρόνια, δίνονται στους έφηβους μαθητές, εκτός από σχετικές πληροφορίες, ευκαιρίες να διερευνήσουν τις δυνατότητες που έχουν ώστε να βοηθηθούν στις αποφάσεις που θα επηρεάσουν την επιλογή επαγγέλματος στο μέλλον.

Στην ενήλικη ζωή μας, είναι πλέον πολύ πιθανό να χρειαστεί να αλλάξουμε επαγγελματική απασχόληση, όχι μόνο μία, αλλά και περισσότερες φορές, ανάλογα με τις αλλαγές στην αγορά εργασίας ή για να ξεπεράσουμε το πρόβλημα μιας πιθανής εργασίας.

Η διαδικασία της μάθησης δε σταματάει ποτέ. Ο σύγχρονος άνθρωπος είναι πλέον σχεδόν αναγκαίο, να εμπλουτίζει διαρκώς τις γνώσεις του είτε για να εξελιχθεί επαγγελματικά και να αναπτυχθεί προσωπικά είτε για να αντεπεξέλθει στις νέες ανάγκες που δημιουργούνται στον τομέα της απασχόλησης. Συνήθως χρειάζεται να αποκτούμε γνώσεις από νέους χώρους, επαγγελματικές εξειδικεύσεις, να ανανεώνουμε τις γνώσεις που έχουμε πάρει ανάλογα με τις εξελίξεις στις επιστήμες και την τεχνολογία. Χρειάζεται η «δια βίου εκπαίδευση» που σημαίνει ακριβώς «εκπαίδευση σε όλη μας τη ζωή».

Πέρα από τις γνώσεις που αποκτάμε με συγκροτημένο τρόπο, σε σχολεία και σεμινάρια, αποκτάμε γνώσεις και πληροφόρηση και με «άτυπο» όπως λέγεται τρόπο. Αυτό γίνεται με το διάβασμα βιβλίων, την παρακολούθηση θεατρικών παραστάσεων και κινηματογραφικών προβολών, τις επισκέψεις σε μουσεία και αίθουσες τέχνης, τη συμμετοχή σε πολιτιστικές εκδηλώσεις, αλλά και από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και γενικότερα μέσα από τις εμπειρίες της καθημερινής ζωής, με την αλληλεπίδραση και την επικοινωνία με το περιβάλλον που ζούμε και τα άτομα που συναναστρεφόμαστε.

Σε όλους τους πολιτισμούς οι άνθρωποι νοιώθουν την ανάγκη να απαντήσουν σε ερωτήματα που δεν μπορούμε να τα απαντήσουμε με βάση την εμπειρία μας, όπως "αν υπάρχει θεός", "για ποιο λόγο υπάρχει ο κόσμος και πως δημιουργήθηκε", "τι υπάρχει μετά το θάνατο", ερωτήματα δηλαδή μεταφυσικά. Πολλές φορές η απάντηση σε αυτά δίνεται με την πίστη ότι υπάρχει μία ανώτερη δύναμη (ο Θεός). Αυτή η πίστη συνδυασμένη με κανόνες και δοξασίες διαμόρφωσε και συγκρότησε θρησκείες.
Θρησκεία δηλαδή είναι ένα σύνολο από ιδέες και αντιλήψεις που έχουν σχέση με την πίστη στην ύπαρξη μιας ανώτερης δύναμης και συνοδεύεται με τελετουργίες για την επικοινωνία των ανθρώπων με το "θείο". Τέτοιες θρησκείες είναι η Χριστιανική, η Μουσουλμανική, η Ιουδαϊκή, ο Βουδισμός κ.ά.
Θρήσκευμα είναι το σύνολο των δοξασιών και των τύπων (της τελετουργίες) που αναφέρονται σε μια συγκεκριμένη θρησκεία. Έτσι έχουμε μέσα στο Χριστιανισμό την Ορθοδοξία, τον Καθολικισμό, τον Προτεσταντισμό κ.ά. που είναι διαφορετικά θρησκεύματα.
Οι θρησκείες και τα θρησκεύματα διαμορφώθηκαν ιστορικά ανάλογα με τις ιδιαίτερες κοινωνικές και πολιτισμικές συνθήκες που επικρατούσαν σε κάθε τόπο.

Οι περισσότεροι Έλληνες είναι Χριστιανοί Ορθόδοξοι. Γι' αυτό και στο Σύνταγμα της χώρας μας αναφέρεται ότι "επικρατούσα θρησκεία στην Ελλάδα είναι η θρησκεία της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας του Χριστού". Ανάμεσα στους Έλληνες και τους μετανάστες που ζουν στη χώρα μας υπάρχουν άνθρωποι που ασπάζονται άλλα χριστιανικά θρησκεύματα (καθολικοί, προτεστάντες κ.ά.), ή άλλες θρησκείες (είναι Μουσουλμάνοι, Εβραίοι κ.λ.π). Υπάρχουν και άνθρωποι οι οποίοι δεν ασπάζονται κάποια συγκεκριμένη θρησκεία, δηλαδή είναι χωρίς θρήσκευμα, καθώς και κάποιοι οι οποίοι πιστεύουν ότι δεν υπάρχει θεός και αποκαλούνται γι’ αυτό άθεοι. Ακόμη, ορισμένοι άλλοι πιστεύουν σε θρησκείες με πολλούς θεούς, δηλαδή ασπάζονται πολυθεϊστικές θρησκείες, ή είναι πανθεϊστές που σημαίνει ότι πιστεύουν ότι ο θεός και ο κόσμος ταυτίζονται. Το θρήσκευμα του καθενός είναι προσωπική επιλογή και έχει κυρίως πολιτισμικές ρίζες. Σε όλες τις πολιτισμένες κοινωνίες, που επικρατεί όπως λέμε ανεξιθρησκεία, δεν επιτρέπεται να γίνεται καμία διάκριση στους ανθρώπους, ανάλογα με την θρησκεία που πιστεύουν.

Κοινωνική ομάδα αποτελούν οι πολίτες που έχουν κοινούς στόχους, επικοινωνούν συχνά μεταξύ τους γι' αυτούς τους στόχους και έχουν μοιράσει μεταξύ τους διάφορες αρμοδιότητες ώστε να τους πετύχουν. Οι κοινωνικές ομάδες χωρίζονται σε δύο κατηγορίες:

Πρωτογενείς ομάδες που είναι μικρές ομάδες, όπως η οικογένειά μας ή οι παρέες και οι φίλοι μας στις οποίες συμμετέχουμε από τη μικρή μας ηλικία. Σε αυτές τις ομάδες, δεν τηρούνται επίσημοι κανόνες. Πολύ σημαντικό για την αρμονική και υγιή λειτουργία των ομάδων αυτών είναι να υπάρχει η αμοιβαία εμπιστοσύνη και οι σχέσεις να χαρακτηρίζονται από αγάπη, εντιμότητα, συντροφικότητα, εχεμύθεια, υπευθυνότητα κ.ά.) δηλαδή να εφαρμόζουμε τις βασικές ηθικές αξίες και δημοκρατικές αρχές, Η κοινωνική συμπεριφορά μας επηρεάζεται πολύ από τις πρωτογενείς ομάδες που συμμετέχουμε.
Δευτερογενείς ή οργανωμένες ομάδες που είναι μεγάλες συνήθως ομάδες, όπως οι αθλητικές, οι πολιτιστικές, οι πολιτικές, τα σωματεία κλπ. Η επίδραση των ομάδων αυτών αφορά μόνο σε μερικούς τομείς της ζωής μας. Μέσα στις μεγάλες αυτές ομάδες τα μέλη πρέπει να ακολουθούν κάποιους επίσημους κανόνες (κανονισμούς) λειτουργίας οι οποίοι αποβλέπουν στην επιτυχία των στόχων της ομάδας.

Τα συντάγματα όλων των φιλελεύθερων και δημοκρατικών χωρών εγγυώνται την ελευθερία των πολιτών τους στο να συμμετέχουν σε ομάδες ατόμων που έχουν κοινό σκοπό (δικαίωμα του «συνεταιρίζεσθαι»).

Αυτές οι οργανωμένες ομάδες μπορεί να έχουν διάφορες μορφές, όπως:

α) σωματεία, με ηθικό ή πολιτικό σκοπό, όπως είναι οι πολιτιστικοί σύλλογοι, τα πολιτικά κόμματα, οι ανθρωπιστικές οργανώσεις που βοηθούν τους συνανθρώπους μας, οι οργανώσεις που αγωνίζονται για το περιβάλλον, αθλητικά σωματεία κ.ά. Τα μέλη προσφέρουν εθελοντικά τη βοήθειά τους για την επίτευξη του σκοπού και δεν πληρώνονται γι αυτό που κάνουν.

β) συνδικάτα, τα οποία υπερασπίζονται τα αιτήματα των εργαζομένων και προστατεύουν τα επαγγελματικά τους συμφέροντα. Συνήθως μέλη γίνονται εργαζόμενοι που εξασκούν όλοι το ίδιο επάγγελμα (π.χ. συνδικάτο οικοδόμων, συνομοσπονδία δημοσίων υπαλλήλων, ομοσπονδία δασκάλων, ιατρικός σύλλογος, τεχνικό επιμελητήριο, συνομοσπονδία αγροτικών συλλόγων κ.ά.).

γ) συνεταιρισμοί, οι οποίοι έχουν σαν σκοπό να προωθήσουν τα οικονομικά συμφέροντα των μελών τους.

Οι συνεταιρισμοί μπορεί να χωριστούν σε 2 κατηγορίες:

καταναλωτικοί. Ο καταναλωτικός συνεταιρισμός προμηθεύεται τα αγαθά που χρειάζονται τα μέλη του, σε μεγάλες ποσότητες. Αυτό γίνεται όσο είναι δυνατό απευθείας από την παραγωγή, σε τιμή χοντρική ή και ακόμα κατώτερη. Με την προσθήκη μικρού ποσοστού κέρδους, τα μεταπωλεί στα μέλη του.
παραγωγικοί. Ο παραγωγικός συνεταιρισμός, βοηθάει τα μέλη του δίνοντάς τους μηχανήματα και πρώτες ύλες να παράγουν προϊόντα. Μετά συγκεντρώνει την παραγωγή των μελών του και διαπραγματεύεται με πιο καλούς όρους την πώλησή τους στο εμπόριο και στην κατανάλωση. Τέτοιοι συνεταιρισμοί είναι οι αγροτικοί συνεταιρισμοί διαφόρων περιοχών της Ελλάδας, οι οποίοι προωθούν τα αγροτικά προϊόντα.

Είναι ένωση προσώπων που έχει έναν μη κερδοσκοπικό σκοπό. Επιδιώκει να προσφέρει ιδεολογικό, κοινωνικό, αγαθοεργό, εκπαιδευτικό, καλλιτεχνικό, επαγγελματικό, πολιτικό, αθλητικό κ.ά. έργο σύμφωνα με τις ανθρώπινες συμβάσεις και τους νόμους. Τα σωματεία αποκτήσανε τεράστια σημασία στην εποχή μας εξαιτίας της ανάπτυξης του συνδικαλιστικού κινήματος, των πολιτικών κομμάτων και των αθλητικών ομάδων, που λειτουργούν γενικά με τη μορφή σωματείων.

Από την προηγούμενη τάξη θυμάμαι

ΣΧΟΛΕΙΟ

Από την οικογένεια στο σχολείο

Στην οικογένεια κάνουμε τα πρώτα μας βήματα, γνωρίζουμε νέα πρόσωπα (τους συγγενείς και τους φίλους), μαθαίνουμε τους πρώτους κανόνες συμπεριφοράς. Συχνά, στο οικογενειακό περιβάλλον μαθαίνουμε να συλλαβίζουμε τα πρώτα γράμματα και να μετράμε.

Όμως μόνο η οικογένεια δεν αρκεί να μας προσφέρει εκείνες τις γνώσεις που θα μας είναι απαραίτητες στη ζωή μας αργότερα. Για να ενταχθούμε ομαλά στο κοινωνικό σύνολο, είναι αναγκαίο να μάθουμε να συμβιώνουμε με ανθρώπους που δε γνωρίζουμε από πριν και να συνεργαζόμαστε με αυτούς. Είναι ακόμα απαραίτητο να εξοικειωθούμε με ρόλους παρόμοιους με αυτούς που θα κληθούμε να αναλάβουμε αργότερα όταν μεγαλώσουμε.

Την εκπλήρωση του σκοπού αυτού αναλαμβάνει το σχολείο.

Στο σχολείο

θα καλλιεργήσει το χαρακτήρα του και θα αναπτύξει την προσωπικότητά του
θα μάθει να συνεργάζεται με τους δασκάλους και τους συμμαθητές του
θα σέβεται την προσωπικότητα των άλλων και θα αποδέχεται τις ιδιαιτερότητές τους
θα συνδυάζει αυτά που ζεί με αυτά που μελετάει.
θα αποκτήσει υπευθυνότητα.
θα αποκτήσει την ικανότητα να χρησιμοποιεί ορθά τον προφορικό και το γραπτό λόγο.
θα κατανοήσει βασικές έννοιες και θα αποκτήσει σταδιακά την ικανότητα μετάβασης από τα κατακτούν το περιεχόμενο δεδομένα των αισθήσεων στην αφηρημένη σκέψη.
θα συμμετέχει σε διαδικασίες λήψης αποφάσεων ως υπεύθυνο άτομο
θα μάθει να εργάζεται με βάση ένα σχέδιο και πρόγραμμα
θα πάρει εκείνες τις γνώσεις που θα του είναι αναγκαίες για να αντεπεξέλθει στα προβλήματα της καθημερινότητας και γνώσεις χρήσιμες για την επαγγελματική του αποκατάσταση.
θα εξοικειθεί σιγά-σιγά με τις ηθικές, θρησκευτικές, εθνικές, ανθρωπιστικές και άλλες αξίες.
θα μπορεί να εκτιμούν τα έργα της τέχνης και να εκφράζεαι ανάλογα, μέσα από τα δικά του καλλιτεχνικά δημιουργήματα.
Το σχολείο θα συμβάλλει στην ολόπλευρη, αρμονική και ισόρροπη ανάπτυξη της προσωπικότητας των μαθητών, ώστε, ανεξάρτητα από φύλο και καταγωγή, να μπορούν να ζήσουν δημιουργικά.

Παιδεία, υποχρέωση του κράτους

Σε όλα τα σύγχρονα κράτη του κόσμου η παιδεία αποτελεί βασική υποχρέωση του κράτους προς τους πολίτες. Έτσι και στην Ελλάδα, σύμφωνα με το Σύνταγμά μας (άρθρο 16), « η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του κράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Ελλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες».

Εκπαίδευση, δικαίωμα και υποχρέωση

Επειδή ακριβώς είναι μεγάλη η σημασία της παιδείας, γι' αυτό το λόγο το ελληνικό κράτος:

• έχει καθιερώσει τη δωρεάν εκπαίδευση σε όλες τις βαθμίδες της (από το νηπιαγωγείο δηλαδή ως και το Πανεπιστήμιο)

• έχει ορίσει να είναι υποχρεωτική η εκπαίδευση, τουλάχιστον για τα εννιά πρώτα χρόνια της (δημοτικό και γυμνάσιο).

ΕΚΚΛΗΣΙΑ

Εκκλησία

Στη Χριστιανική θρησκεία εκκλησία σημαίνει το σύνολο των Χριστιανών, δηλαδή το σύνολο των ανθρώπων που πιστεύουν στο Χριστό. Στην καθομιλούμενη, εκκλησία σημαίνει και το ναό όπου προσεύχονται οι Χριστιανοί.

Χώροι λατρείας των θρησκειών

Οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν στο Θεό και χρησιμοποιούν ένα χώρο για να τον λατρέψουν, να προσευχηθούν και να τελέσουν τα θρησκευτικά τους καθήκοντα. Ο χώρος αυτός για τους Χριστιανούς είναι ο ναός και φέρει συνήθως το όνομα κάποιου Αγίου ή ενός θρησκευτικού γεγονότος. Σε όλες τις θρησκείες υπάρχουν τόποι λατρείας, όπως π.χ. το τέμενος για τους Μουσουλμάνους και η συναγωγή για τους Εβραίους.

Εκκλησία, το κοινωνικό της πρόσωπο

Η λειτουργία της εκκλησίας δεν εξαντλείται μόνο σε πνευματικά και λατρευτικά θέματα αλλά επεκτέινεται και σε τομείς της κοινωνικής ζωής. Ο κοινωνικός ρόλος της εκκλησίας είναι σε αρκετές περιπτώσεις σημαντικός. Ενισχύει οικονομικά και στηρίζει πνευματικά τους ανθρώπους που σε κάποια περίοδο της ζωής τους έχουν ανάγκη. Προσφέρει τροφή και στέγη σε άπορους συμπολίτες μας. Λειτουργεί οικοτροφεία, ορφανοτροφεία, γηροκομεία, νοσοκομεία, παιδικές κατασκηνώσεις, διενεργεί αποστολές βοήθειας σε κράτη που βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση ανεξάρτητα από τις θρησκείες που πιστεύουν οι λαοί αυτών των κρατών. Βοηθάει με πολλούς τρόπους σε διάφορες περιπτώσεις μεγάλων καταστροφών (σεισμοί, πλημμύρες κλπ) αποστέλλοντας υλικό και εθελοντικό προσωπικό.
Επιπλέον, σε πολλές ενορίες λειτουργούν κατηχητικά σχολεία και κέντρα νεότητας με παιδικές χορωδίες, τμήματα όπου τα παιδιά μπορούν να μάθουν μουσικά όργανα, βυζαντινή μουσική, παραδοσιακούς χορούς, αγιογραφία, χρήση υπολογιστών κ.ά.

Ενορία

Μία γεωγραφική περιφέρεια (συνήθως μέρος πόλης) που ανήκει στη δικαιοδοσία ενός ναού και περιλαμβάνει τους ορθόδοξους χριστιανούς που κατοικούν σε αυτήν.

Όλοι ίσοι

Μπροστά στο Θεό όλοι είμαστε ίσοι: μικροί και μεγάλοι, πλούσιοι και φτωχοί, διάσημοι και άσημοι, άνδρες και γυναίκες.

ΟΜΑΔΕΣ

Ομάδα

Το οικογενειακό μας περιβάλλον, οι συμμαθητές μας, η παρέα μας, όλα αυτά είναι μικρές ομάδες. Τις περισσότερες φορές αυτές οι μικρές ομάδες επηρεάζουν τη συμπεριφορά μας.

Υπάρχουν και ομάδες που είναι πιο μεγάλες και πιο οργανωμένες, όπως οι αθλητικές, τα σωματεία, οι πολιτιστικοί σύλλογοι, οι περιβαλλοντικές οργανώσεις, οι πολιτικές οργανώσεις. Στις ομάδες αυτές μπορούμε αν θέλουμε να ενταχθούμε σε μεγαλύτερες ηλικίες. Πρέπει να ξέρουμε ότι εκεί οφείλουμε να ακολουθούμε κάποιους κανόνες – κανονισμούς.

Ένας άνθρωπος μπορεί να συμμετέχει σε πολλές ομάδες.

Γιατί υπάρχουν οι ομάδες
Οι άνθρωποι για να αντιμετωπίζουν καλύτερα τα προβλήματά τους και να ικανοποιούν τις ανάγκες τους συγκροτούν ομάδες. Ακόμα και δυο άνθρωποι, όταν συνεργάζονται ή εξαρτώνται ο ένας από τον άλλο και επιδιώκουν κάποιο κοινό σκοπό, αποτελούν ομάδα. Θα λέμε ότι οι άνθρωποι αποτελούν ομάδα όταν έχουν κοινό σκοπό, συναντιούνται και καθένας αναλαμβάνει μια αρμοδιότητα για να πετύχουν αυτό το σκοπό. Έτσι για παράδειγμα, στην ποδοσφαιρική ομάδα οι παίκτες της συνεργάζονται μεταξύ τους για να βάλουν γκολ στην αντίπαλη ομάδα, αλλά και για να εμποδίσουν την αντίπαλη ομάδα να βάλει γκολ σε αυτούς. Στη θεατρική ομάδα όλα τα μέλη έχουν μια αρμοδιότητα. Ο σκηνοθέτης, ο σκηνογράφος και κάθε ηθοποιός που αναλαμβάνει έναν ρόλο, προσπαθούν όλοι μαζί να συνεργαστούν όσο καλύτερα μπορούν, για να παρουσιάσουν την παράσταση.

Κανόνες της ομάδας
Μερικά παιδιά αποφασίζουν να παίξουν ένα παιχνίδι. Αν κάποιο παιδί δεν ξέρει το παιχνίδι αυτό, το πρώτο πράγμα που θα κάνουν τα άλλα είναι να του δείξουν το πώς παίζεται. Έτσι μαθαίνει τους κανόνες του παιχνιδιού και αν τώρα θέλει να παίξει, πρέπει να τους σεβαστεί.

Ανάλογα με τους κανόνες των παιχνιδιών υπάρχουν και οι κανόνες που ρυθμίζουν τις σχέσεις, τις δραστηριότητες και τη συμπεριφορά είτε ανάμεσα στα μέλη μιας ομάδας, είτε ανάμεσα σε διαφορετικές ομάδες. Οι κανόνες δεν ισχύουν για πάντα. Όπως αλλάζουν οι κοινωνικές συνθήκες, χρειάζεται να αλλάξουν και αυτοί. Άλλωστε οι κανόνες δεν είναι πάντοτε αποδεκτοί από όλα τα μέλη. Οι κανόνες μπαίνουν σε συμφωνία με όσα πιστεύουν τα μέλη αλλά και με ότι τα συμφέρει. Είναι αναγκαίο οι κανόνες να γίνονται αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των μελών της ομάδας που αφορούν.

Διάρκεια ομάδας
Ανάλογα με τη χρονική διάρκεια που έχει μια ομάδα, μπορεί να είναι πρόσκαιρη (με μικρή χρονική διάρκεια) ή μόνιμη (με μεγάλη χρονική διάρκεια).

Μόνιμη ομάδα
Σ` ένα σχολείο υπάρχει χορωδία. Τα μέλη της είναι μαθητές της Ε΄ και ΣΤ΄ τάξης. Φυσικό είναι το επόμενο σχολικό έτος οι μαθητές της ΣΤ΄ να πάνε στο γυμνάσιο. Όμως η χορωδία του σχολείου παραμένει και εξακολουθεί να υπάρχει, γιατί τώρα έχει ως μέλη τους περυσινούς μαθητές της Ε΄ που φοιτούν στην ΣΤ΄ και νέα μέλη τους μαθητές της Ε΄ που πέρυσι ήταν στην Δ΄ τάξη. Η χορωδία του σχολείου λοιπόν, αποτελεί μία μόνιμη ομάδα.

Πρόσκαιρη ομάδα
Ο δάσκαλος αναθέτει σε μια ομάδα μαθητών να μελετήσουν και να παρουσιάσουν το θέμα «τα βουνά της Ελλάδας». Τα μέλη της ομάδας αυτής ανατρέχουν στην εγκυκλοπαίδεια, στο γεωφυσικό χάρτη, στα βιβλία, στις σημειώσεις τους, στον Η/Υ και αντλούν πληροφορίες. Ύστερα συνεργάζονται μεταξύ τους και παρουσιάζουν την εργασία. Μετά την παρουσίαση της εργασίας, η ομάδα αυτή παύει να υπάρχει γιατί πέτυχε το συγκεκριμένο σκοπό για τον οποίο συγκροτήθηκε. Είναι μία πρόσκαιρη ομάδα.

ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σύλλογος

Όταν οι μόνιμες ομάδες πάρουν και «τυπικό χαρακτήρα», δηλαδή αναγνώριση από το Πρωτοδικείο, λέγονται σύλλογοι. Αυτοί ανάλογα με το σκοπό που επιδιώκουν και τις δραστηριότητές τους διακρίνονται σε αθλητικούς, πολιτιστικούς, περιβαλλοντικούς, επιστημονικούς, φιλανθρωπικούς, κ.λ.π. Υπάρχουν ακόμη και σύλλογοι που λειτουργούν με βάση νόμους του κράτους, όπως ο σύλλογος διδασκόντων στα σχολεία.

Σύλλογος γονέων και κηδεμόνων

Στο σύλλογο γονέων και κηδεμόνων κάθε σχολείου συμμετέχουν ως μέλη οι γονείς και οι κηδεμόνες των μαθητών του σχολείου. Αυτοί εκλέγουν με ψηφοφορία τον πρόεδρο και το διοικητικό συμβούλιο. Σκοπός του συλλόγου αυτού είναι να βοηθήσει στην καλύτερη λειτουργία του σχολείου και γι' αυτό συνεργάζεται με τους δασκάλους, την τοπική κοινωνία και τους εκπροσώπους της. Σε πολλά σχολεία αναλαμβάνει δραστηριότητες όπως τη δημιουργία τμημάτων χορού, αθλητικών και εικαστικών δραστηριοτήτων, θεάτρου, τη διοργάνωση εκδρομών, έκθεσης παιδικού βιβλίου, την έκδοση ημερολογίου κ.λ.π.

Οργάνωση συλλόγου

Τα μέλη ενός συλλόγου συνήθως εκλέγουν με ψηφοφορία το διοικητικό συμβούλιο και τον πρόεδρο. Το βασικό κείμενο ενός συλλόγου είναι το «καταστατικό» του, Σε αυτό αναφέρονται οι σκοποί και οι δραστηριότητές του, περιγράφεται ο τρόπος εγγραφής των μελών, η διαδικασία εκλογής του διοικητικού συμβουλίου και γενικότερα περιλαμβάνονται οι βασικοί κανόνες λειτουργίας του συλλόγου.

Οι σύλλογοι προσφέρουν στην τοπική κοινωνία

Οι σύλλογοι πολλές φορές προσφέρουν έργο στις τοπικές κοινωνίες συμπληρωματικά με τις υπηρεσίες των δήμων και του κράτους. Έτσι ο εξωραϊστικός σύλλογος ενός χωριού, έκανε μια βρύση, ο πολιτιστικός σύλλογος οργάνωσε διήμερο πολιτιστικών εκδηλώσεων, ο φυσιολατρικός σύλλογος πραγματοποίησε σε συνεργασία με το δήμο δενδροφύτευση σ’ ένα χώρο και ο σύλλογος προστασίας του περιβάλλοντος ενός παραθαλάσσιου χωριού καθάρισε τις ακτές από τα σκουπίδια.

Συμμετοχή σε συλλόγους

Γενικά η συμμετοχή σε συλλόγους είναι προαιρετική. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις όπου η συμμετοχή σε αυτούς είναι υποχρεωτική. Στο σχολείο σου οι διδάσκοντες συμμετέχουν υποχρεωτικά στο Σύλλογο Διδασκόντων. Αυτός συνεδριάζει και παίρνει αποφάσεις για διάφορα θέματα που αφορούν στη λειτουργία του σχολείου π.χ. αναθέτει τη διδασκαλία μαθημάτων, προγραμματίζει επισκέψεις, εκδρομές, εκδηλώσεις, επιλέγει σημαιοφόρους και παραστάτες για τις παρελάσεις κ.λ.π.