Ύδρευση και λουτρά

Πηγές

Βιβλιογραφία

Αρχική Σελίδα



Χάρτης Πλοήγησης




Οδηγίες Χρήσης


Εισαγωγή

Εισαγωγή

Πάνω

Κάτω
Μεγέθυνση εικόνας

Σχέδιο μακέτας λουτρού Φιλίππων.


Μεγέθυνση εικόνας

Υπόγεια κινστέρνα στην Κωνσταντινούπολη.


Μια από τις κυριότερες φροντίδες των Βυζαντινών ήταν η εξασφάλιση καθαρού νερού. Το ενδιαφέρον τους αυτό συνδέεται όχι μόνο με το θέμα της καθαριότητας και της υγιεινής αλλά και με στρατηγικούς λόγους: για τις βυζαντινές πόλεις, που αντιμετώπιζαβ συχνά επιδρομές και μακροχρόνιες πολιορκίες ήταν ζωτικά για την αντίστασή τους τα επαρκή αποθέματα νερού. Συνήθως, το νερό έφτανε στις βυζαντινές πόλεις από τις πηγές του με μεγάλες τοξωτές κατασκευές, τα υδραγωγεία, τμήματα των οποίων σώζονται έως σήμερα σε διάφορες περιοχές.

Αφού έφτανε στην πόλη, το νερό συγκεντρωνόταν σε μεγάλες δεξαμενές, τις κινστέρνες, και διοχετευόταν με πήλινους αγωγούς σε δημόσιες κρήνες ή στα σπίτια. Εκτός από τα νερά που προέρχονταν από πηγές, οι Βυζαντινοί αξιοποιούσαν και το νερό της βροχής. Γι’ αυτό το λόγο, πολλά σπίτια διέθεταν στέρνες, δηλαδή δεξαμενές για τη συλλογή βρόχινου νερού.

Το νερό συνδεόταν άμεσα και με την ατομική καθαριότητα και υγιεινή. Τα βαλανεία, όπως λέγονταν τα λουτρά, ήταν δημόσια ή ιδιωτικά. Τα δημόσια λουτρά (που δεν έλειπαν από καμία πόλη της αυτοκρατορίας) ήταν κτίσματα επιβλητικά, κατά τα ρωμαϊκά πρότυπα, με πολυτελή εσωτερικό και εξωτερικό διάκοσμο. Οι κύριοι χώροι τους ήταν, όπως και στην αρχαιότητα, το αποδυτήριον, το ψυχρολούσιον, το χλιαρολούσιον και το θερμόν. Σε όσα λουτρά ακολουθούσαν ακόμη τα ρωμαϊκά πρότυπα, υπήρχε και χώρος εφίδρωσης και χώροι για κοινωνική συναναστροφή. Σε όλες αυτές τις εγκαταστάσεις οι άνδρες είχαν ελεύθερη είσοδο όλη τη μέρα, ενώ οι γυναίκες μόνο το βράδυ.Παρά τη μείωση του αριθμού τους σταδιακά από τον 6ο αιώνα, τα λουτρά συνέχισαν να αποτελούν σημαντικό δημόσιο χώρο μιας πόλης και συνδέθηκαν κυρίως με τον ιαματικό ρόλο του νερού.