Προσωκρατικοί » Μικρές ψηφίδες - Θαλής

 

 





Ιστορίες για τη ζωή και τη δράση του Θαλή

Ο Θαλής ως μηχανικός
O Κροίσος, όταν πολεμούσε εναντίον των Μήδων, έφτασε στον Άλυ ποταμό. Δεν ήξερε όμως πώς ο στρατός του θα περνούσε τον ποταμό, επειδή εκείνη την εποχή δεν υπήρχε στο σημείο αυτό γέφυρα. Λέγεται ότι ο Θαλής, που εκείνο τον καιρό βρισκόταν στο στρατόπεδο, κατάφερε να κάνει το ποτάμι που κυλούσε στα αριστερά του στρατοπέδου να κυλάει και από τη δεξιά μεριά. Αυτό το έκανε με τον ακόλουθο τρόπο: άρχισε να σκάβει έξω από το στρατόπεδο μια βαθιά διώρυγα με σχήμα μισοφέγγαρου, με τρόπο που ο ποταμός να ξεφύγει από την παλιά του κοίτη, να «οδηγηθεί» πίσω από το στρατόπεδο και, αφού το παρακάμψει, να επανέλθει πάλι στην παλιά του κοίτη· έτσι, αφού το ποτάμι χωρίστηκε στα δύο, έγινε αμέσως διαβατό και από τη μια και από την άλλη την πλευρά. Ο Θαλής δηλαδή άλλαξε την κοίτη του ποταμού.

Πρόβλεψη έκλειψης ηλίου
Κάποτε οι Λυδοί πολεμούσαν τους Μήδους. Τον έκτο λοιπόν χρόνο της σύγκρουσης, ενώ και τα δύο μέρη ήταν ισοδύναμα, έγινε μια μάχη, κατά τη διάρκεια της οποίας η μέρα έγινε ξαφνικά νύχτα (έκλειψη ηλίου). Τη μεταβολή αυτή της μέρας σε νύχτα την είχε προβλέψει ο Θαλής. Την είχε προαναγγείλει στους Ίωνες, βάζοντας χρονικό όριο ένα χρόνο, οπότε και πράγματι έγινε.

Ο φιλόσοφος και η υπηρέτρια.
[...] λένε ότι μια χαριτωμένη θρακιώτισσα υπηρέτρια κορόιδεψε το Θαλή, όταν αυτός, καθώς παρατηρούσε τα άστρα με το βλέμμα στραμμένο στον ουρανό, έπεσε σε ένα πηγάδι. Του είπε ότι θέλει να γνωρίσει όσα βρίσκονται στον ουρανό αλλά δε βλέπει όσα βρίσκονται πίσω του και πλάι του.

Η φιλοσοφία δεν είναι άχρηστη ενασχόληση
Κατηγορούσαν το Θαλή, γιατί ήταν φτωχός και λέγανε ότι σε τίποτα δεν τον ωφελεί η φιλοσοφία. Αυτός λοιπόν με βάση τις αστρονομικές του γνώσεις κατάλαβε, ενώ ακόμη ήταν χειμώνας, ότι θα υπάρξει καλή σοδειά για τις ελιές. Μάζεψε λοιπόν λίγα χρήματα και νοίκιασε με μικρό νοίκι όλα τα ελαιοτριβεία της Μιλήτου και της Χίου, αφού δεν υπήρχε κανείς που να προσφέρει περισσότερα. Κι όταν ήλθε η ώρα, άρχισαν πολλοί να αναζητούν ελαιοτριβεία· ο Θαλής λοιπόν τους τα νοίκιασε με τους όρους που ήθελε, μάζεψε πολλά λεφτά και απέδειξε ότι οι φιλόσοφοι εύκολα μπορούν να πλουτίσουν, αν το επιθυμούν, μόνο που δεν είναι αυτό το επίκεντρο του ενδιαφέροντός τους.

Ο Θαλής ως πολιτικός
Λένε ότι και στην πολιτική ζωή έδωσε τις καλύτερες συμβουλές. Όταν δηλαδή ο Κροίσος έστειλε απεσταλμένους στους Μιλήσιους και τους ζήτησε να συμμαχήσουν μαζί του εναντίον του Κύρου και των Περσών, ο Θαλής απέτρεψε τους συμπολίτες του, γεγονός που έσωσε αργότερα την πόλη, δεδομένου ότι ο Κύρος νίκησε τον Κροίσο.